व्यवस्थित विद्यालय व्यवस्थापन

School Management Tips in Nepal-Laxmi Prasad Joshi

विद्यालय व्यवस्थापनका प्रभावकारी उपायहरू

१ शैक्षिक (Academic) सामग्री


(पढाइ-लेखाइ र मूल्यांकन व्यवस्थापन)

      • वार्षिक कार्ययोजना (Annual Work Plan)

      • कक्षा अनुसारको वार्षिक, त्रैमासिक र साप्ताहिक योजना (Lesson Plan)

      • कक्षा तालिका (Routine/Time Table)

      • विद्यार्थी उपस्थिती रेकर्ड (Attendance Register)

      • विषयगत नोटबुक निरीक्षण फारम

      • विद्यार्थी प्रगति प्रतिवेदन (Progress Report Card / GPA Sheet)

      • परीक्षा प्रणाली सम्बन्धी निर्देशिका

      • मूल्यांकन फारामहरु (Formative, Summative, Project Work आदि)

      • नोटिस बुक, गृहकार्य रेकर्ड

      • सह-पाठ्यक्रम (CCA) कार्यक्रम योजना र मूल्यांकन फारम

      • विद्यार्थी व्यक्तिगत अभिलेख फाइल

    २ प्रशासनिक (Administrative) सामग्री


    (विद्यालय सञ्चालन र नियमन)

        • विद्यालयको विधान वा कार्यविधि (School Constitution / Rules)

        • विद्यालय व्यवस्थापन समिति (SMC) र PTA सदस्य सूची

        • बैठक कार्यवृत्त र निर्णय दर्ता पुस्तिका

        • शिक्षक तथा कर्मचारी विवरण (Service Record File)

        • विद्यार्थी विवरण दर्ता (Admission Register)

        • विद्यार्थीको फाइल (Individual Record File)

        • पत्राचार दर्ता (Letter Inward/Outward Register)

        • उपस्थिती दर्ता (Teacher Attendance Book)

        • सम्पर्क दर्ता (Communication File)

        • विद्यालयको स्टक दर्ता (Stock Register – फर्निचर, उपकरण, पुस्तक आदि)

        • अभिलेख फाइल प्रणाली (File Management System)

      ३ आर्थिक (Financial) सामग्री


      (विद्यालयको आर्थिक पारदर्शिता र लेखापरीक्षण)

          • तलब दर्ता (Salary Register)

          • नगद किताब (Cash Book)

          • आय–व्यय दर्ता (Income-Expenditure Register)

          • बैंक खाता विवरण र बैंक समायोजन फारम

          • सञ्चय कोष, कर, ना.ल. कोष दर्ता

          • बिल–भौचर र रसिद फारम

          • विद्यालय बजेट तथा वार्षिक लेखा योजना

          • आर्थिक वर्षको अन्त्यमा लेखा प्रतिवेदन (Audit Report)

          • छात्रवृत्ति वितरण दर्ता (Scholarship Register)

        ४ भौतिक (Physical & Infrastructural) सामग्री


        (विद्यालयको भवन, उपकरण र वातावरण व्यवस्थापन)

            • विद्यालय नक्सा (Map) र भू-स्वामित्व कागजात

            • भवन, कोठा र फर्निचर सूची

            • खेलकुद सामग्री सूची

            • कम्प्युटर, प्रिन्टर, प्रोजेक्टर र ICT उपकरण सूची

            • प्रयोगशाला (Lab) उपकरण दर्ता

            • पुस्तकालय सूची र पुस्तक दर्ता

            • सरसफाइ योजना (Toilet, Drinking Water, Waste Management)

            • सुरक्षा सामग्री (First Aid, Fire Extinguisher आदि)


          ५ डिजिटल र सूचना प्रविधि (ICT) सामग्री

          (आधुनिक विद्यालयका लागि आवश्यक डिजिटल प्रणाली)

              • विद्यालय वेबसाइट वा पोर्टल (जस्तै तपाईंको laxmiprasadjoshi.com.np)

              • विद्यालय इमेल र अनलाइन सञ्चार प्रणाली

              • Excel वा Software आधारित Management System

              • विद्यालयको फोटो/भिडियो ग्यालरी

              • अनलाइन भर्ना फारम, नतिजा र सूचना प्रणाली

              • डिजिटल रिपोर्टिङ सिस्टम (GPA, Attendance आदि)


            ६ सह–पाठ्यक्रम र विद्यार्थी विकास सामग्री

                • वार्षिक सह–पाठ्यक्रम योजना (Cultural, Sports, Quiz, Debate आदि)

                • क्लब तथा समितिहरू (Eco Club, बाल क्लब, ICT Club आदि)

                • पुरस्कार, प्रमाणपत्र र प्रेरणादायी कार्यक्रम सामग्री

                • विद्यार्थी परामर्श र मार्गदर्शन फारम

                • शिक्षक–विद्यार्थी अन्तर्क्रिया कार्यक्रम योजना

              ७  अनुगमन र मूल्यांकन सामग्री


                • विद्यालय आत्म–मूल्यांकन फारम (SIP Review Form)

                • शिक्षक निरीक्षण फारम

                • कक्षा अवलोकन फारम

                • विद्यार्थी, अभिभावक र समुदाय सन्तुष्टि सर्वे फारम

                • SMC/PTA बैठक मूल्यांकन प्रतिवेदन

              ७.  कम्प्युटर र उपकरणहरू (Hardware)


                • Desktop Computer 

                • Laptop                      

                • Monitor (Extra)        

                • Keyboard      

                • Mouse           

                • Wireless/USB प्रकार

                • Printer (Laser/Inkjet)          

                • Photocopy Machine           

                • Scanner                 

                • UPS (Power Backup)           

                • Projector  Multimedia       

                • Speaker System             

                • Webcam      

                • External Hard Drive 

                • Pen Drive

                • CCTV Camera System

                • Smart TV / LED Display       

                • Router / WiFi Device

                • Power Extension Board      

              ८. नेटवर्क र इन्टरनेट सामग्री


                • Network Switch

                • LAN Cable

                • RJ45 Connectors

                • Crimping Tool

                • Internet Modem 
                • Fiber Connection

                • Wifi Extender (यदि भवन ठूलो छ भने)

                • IP Address र Network Configuration Chart

              ९. सफ्टवेयर (Software)


                • Operating System-Windows 10/11, Linux (Ubuntu)

                • Office Suite-MS Office / LibreOffice

                • Antivirus-Quick Heal, Kaspersky, Avast आदि

                • Browsers-Chrome, Edge, Firefox

                • Education Tools -GeoGebra, Scratch, Tux Paint, Typing Master

                • Utility Tools-PDF Reader, WinRAR, VLC Player

                • School Management-Excel–VBA System वा Web-based MIS

                • Backup Software-Google Drive / OneDrive / Local Backup Tool

              10. ICT शिक्षण सामग्री र प्रयोगका उपकरणहरू


              •Digital Board वा Interactive Whiteboard

              •  Visualizer / Document Camera

              •  Headphones with Microphone

              •  Computer Table र Comfortable Chairs

              •  Power Inverter वा Solar Backup System

              • Printer Ink, A4 Paper र Stationery

              • Whiteboard / Marker Board ICT कक्षाका लागि

              ११.  प्रयोगशाला व्यवस्थापन फाइलहरू


              • विद्यार्थी प्रयोगशाला दर्ता पुस्तिका

              • कम्प्युटर प्रयोग दर्ता फारम

              • उपकरण मर्मत–सम्भार रेकर्ड फाइल

              • नेटवर्क कनेक्शन नक्सा

              • Software Installation र License विवरण

              १२. ICT सुरक्षा र मर्मत सामग्री


              •  Antivirus Update Schedule

              •  Fire Extinguisher (Electrical Type)

              •  Regular Maintenance Checklist

              •   Data Backup र Recovery Plan

              •  Power Surge Protector

              •  Dust Cleaning Kit

              School Management Tips in Nepal-Laxmi Prasad Joshi


              School Management Tips in Nepal-Laxmi Prasad Joshi

              School Management Tips in Nepal-Laxmi Prasad Joshi School Management Tips in Nepal-Laxmi Prasad Joshi School Management Tips in Nepal-Laxmi Prasad Joshi School Management Tips in Nepal-Laxmi Prasad Joshi

              तलका सामग्रीहरु पनि पढ्नुहोस् ।

              मनपरे सेयर गर्नुहोस्
            • Laxmi

              Laxmi Prasad Joshi is a dedicated educator, blogger, and WordPress enthusiast based in Nepal. Through laxmiprasadjoshi.com.np, he shares comprehensive educational resources, tutorials, teaching materials, IEMIS information and technology insights to help students and teachers.

              Related Posts

              मेन्टरिङ कार्यक्रम । Techer Mentoring ।

              मेन्टरिङ कार्यक्रम सहयोगी सामग्रीहरु । Teacher Mentoring । राष्ट्रिय शिक्षा नीति, २०७६ ले अङ्गिकार गरेको शिक्षकको निरन्तर पेसागत विकासको अवधारणा तथा गुणस्तरीय विद्यालय शिक्षाको लागि क्षेत्रगत अवधारणा अन्तरगत कार्यान्वयनमा ल्याइएको…

              मनपरे सेयर गर्नुहोस्

              शिक्षा नियमावली (१० औ संशोधन)

              शिक्षा नियमावली १० औ संशोधन डाउनलोड गर्नुहोस् । सरकारले शिक्षा नियमावली, २०५९ को दशौँ संशोधन (२०८३) मन्त्रिपरिषद्बाट स्वीकृत गरी नेपाल राजपत्रमा प्रकाशित गरिसकेको छ। यस संशोधनले विशेषगरी स्थानीय तहको अधिकार,…

              मनपरे सेयर गर्नुहोस्

              You Missed

              मेन्टरिङ कार्यक्रम । Techer Mentoring ।
              शिक्षा नियमावली (१० औ संशोधन)

               सन् २०२६ का १००+ उत्कृष्ट AI टुलहरू र तिनका कार्यहरू

              • By Laxmi
              • July 25, 2026
              • 0
              • 176 views
               सन् २०२६ का १००+ उत्कृष्ट AI टुलहरू र तिनका कार्यहरू
              Online Entry
              कर फारामहरु
              म.ले.प. फाराहरु
              शिक्षक सरुवा सम्बन्धि नयाँ व्यवस्था २०८३
              नेपालका ऐतिहासिक संविधानहरू (PDF डाउनलोड)
              Class 4-12 Social Studies (Curriculum, Text Book & Grid) Download- New 2083
              EMIS Update

              स्थानीय उत्पादनमा आधारित विद्यालय दिवा खाजा सञ्चालन तथा व्यवस्थापन कार्यविधि, २०८३

              • By Laxmi
              • June 23, 2026
              • 0
              • 743 views
              स्थानीय उत्पादनमा आधारित विद्यालय दिवा खाजा सञ्चालन तथा व्यवस्थापन कार्यविधि, २०८३
              विद्यालय  संग सम्बन्धित कानुनहरु
              Gov. of Nepal and 7 Province Budget 2083/084 (Full PDF)
              7 Province, 77 Districts and 753 Local Level
              नेपालको नक्सा भर्ने ट्रिक

              LPJ Online Service

              • By Laxmi
              • June 14, 2026
              • 0
              • 369 views
              LPJ Online Service
              Excel Formula

              Social Note ।। Class 10 । Part II

              • By Laxmi
              • June 14, 2026
              • 0
              • 139 views
              Social Note ।। Class 10 । Part II
              सामाजिक नोट कक्षा १० । २०८३
              कक्षा १० सामाजिक प्रश्नोत्तर । २०८३ ।
              कक्षा ६-८ आन्तरिक मुल्यांकन फाराम २०८३
              कक्षा १-५ मुल्यांकनमा नयाँ व्यवस्था
              Governmental Websites of Nepal

              श्री सरस्वती मा वि नतिजा २०८२ । Saraswati Ma V Bijgada Result 2082

              • By Laxmi
              • April 11, 2026
              • 0
              • 467 views
              श्री सरस्वती मा वि नतिजा २०८२  । Saraswati Ma V Bijgada Result 2082

              श्री सरस्वती माध्यमिक विद्यालयको कक्षा ८ को नतिजा २०८२

              • By Laxmi
              • March 30, 2026
              • 0
              • 406 views
              श्री सरस्वती माध्यमिक विद्यालयको कक्षा ८ को नतिजा २०८२

              बु.न.पा. कक्षा ८ परीक्षा सामग्रीहरु

              • By Laxmi
              • February 26, 2026
              • 0
              • 169 views
              बु.न.पा. कक्षा ८ परीक्षा सामग्रीहरु

              सूचना

              • By Laxmi
              • February 26, 2026
              • 0
              • 167 views
              सूचना
              नेपालका संविधान र कानुनहरु

              IEMIS Materials

              • By Laxmi
              • January 1, 2026
              • 0
              • 219 views
              IEMIS Materials
              हाम्रो बुङ्गल पाठ्यक्रम मुल्यांकन प्रक्रिया
              ECD मुल्यांकन कसरी गर्ने ?
              प्रारम्भिक बालविकास र शिक्षा
              नेपालमा शिक्षाको इतिहास
              कक्षा ४-८ आन्तरिक मुल्याङ्कन
              व्यवस्थित विद्यालय व्यवस्थापन
              भुगोल
              मदन पुरस्कार
              प्रेरक भनाइहरु
              फारामहरु
              All Subject Class 11

              प्रारम्भिक बालविकास र शिक्षाको पाठ्यक्रम

              • By Laxmi
              • October 13, 2025
              • 0
              • 271 views
              प्रारम्भिक बालविकास र शिक्षाको पाठ्यक्रम
              नेपालको इतिहासका प्रमुख घटनाक्रम
              स्थानीय समय, प्रामाणिक समय र ग्रिनबिच समय

              रुसी क्रान्ति

              • By Laxmi
              • October 6, 2025
              • 0
              • 137 views
              रुसी क्रान्ति
              नेपालमा बनजंगल
              साधारण ब्याज
              निर्वाचन क्षेत्र
              Time and Work
              Analogy-IQ
              Number Series IQ
              Calendar-IQ